Inspectie deed geen onderzoek naar transgender statushoudster die in de HTL in Hoogeveen als opgelegde maatregel op de grond moest slapen zonder matras.

Groningen, [29/30 september 2025] – LGBT Asylum Support heeft met spoed de 16e brandbrief gestuurd aan de Minister van Asiel en Migratie, waarin soms mensonterende situaties van transgender asielzoekers in de opvang in Nederland onder de aandacht worden gebracht. De organisatie wijst met een tiental schrijnende voorbeelden op ernstige tekortkomingen in de bescherming en zorg voor deze kwetsbare groep. Bijvoorbeeld de onthutsende situatie van een transgender statushoudster in de HTL in Hoogeveen, die als opgelegde maatregel in een geïsoleerde omgeving gedwongen werd om op de grond te slapen zonder matras. Ondanks dat de melding is doorgezet naar de Inspectie van het ministerie van Justitie en Veiligheid, is er geen onderzoek gedaan naar mensonterende en vernederende behandeling.

Verschillende transgenders verblijven momenteel onrechtmatig in de onveilige omgeving van een VBL (vrijheidsbeperkende locatie), die gericht is op uitzetting zonder enige vorm van zorg of bescherming. Er is daarmee sprake van een acute noodzaak, omdat deze kwetsbare personen vanwege o.a. beleidsveranderingen in de algemene asielprocedure geplaatst behoren te worden. Ook wordt de situatie van een uit de VS gevluchte transvrouw belicht, die inmiddels 150 dagen verblijft in een sobere opvang in Ter Apel, bedoeld voor een termijn van 10 dagen. Niet enkel is zij mishandeld, maar ook haar hulphond. Bovendien ontvangt de gevluchte transvrouw geen adequate hormoonverstrekking of psychologische begeleiding en heeft zij nog geen aanmeldgehoor gehad bij de IND.

In de brief merkt LGBT Asylum Support op dat veel transgender asielzoekers, ondanks hun verzoek om internationale bescherming, in plaats van veiligheid en ondersteuning, vaak geconfronteerd worden met discriminatie, geweld en onveilige verblijfssituaties. Dit jaar heeft bijna de helft van de meldingen aan het COA betrekking op transgender asielzoekers, waarbij meer dan 300 incidenten zijn gerapporteerd. Voorbeelden hiervan zijn transgender personen die slachtoffer zijn van geweld en mishandeling, gebrek aan medische zorg, misgendering en ongelijke behandeling ten opzichte van heteroseksuele koppels. De organisatie wijst op het tragische feit dat sinds 2021 inmiddels zes transgender asielzoekers in de opvang zijn overleden door suïcide.

“Transgender asielzoekers zijn één van de meest kwetsbare groepen in de asielopvang. Al bijna 10 jaar vraagt LGBT Asylum Support dringend om verbetering van het beleid en de uitvoering van veiliger opvang, maar ook toegang tot specifieke zorg. Deze in toenemende mate schrijnende situaties zijn onacceptabel in een land dat zich inzet voor mensenrechten,” aldus Sandro Kortekaas, voorzitter van LGBT Asylum Support. “Omdat er inmiddels sprake is van een acute noodzaak, hebben we de minister opgeroepen om met spoed maatregelen te nemen die zorgen voor een veiligere en respectvollere opvang voor transgender asielzoekers.” In de brief opgesomde voorbeelden tonen aan dat onder de structurele capaciteitsproblemen bij het COA signalen onvoldoende worden opgepakt. Kortekaas: “Wanneer de escalatielijn naar het COA om problemen op te schalen niet meer functioneert en de inspectie geen onderzoek wil doen naar mogelijke vormen van foltering, behoort de minister in te grijpen.”